{"id":8405,"date":"2016-11-14T20:46:26","date_gmt":"2016-11-14T20:46:26","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tjerkstra.com\/wordpress\/?p=8405"},"modified":"2016-11-26T19:43:50","modified_gmt":"2016-11-26T19:43:50","slug":"f-tsjinst","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/religy\/f-tsjinst\/","title":{"rendered":"F-tsjinst"},"content":{"rendered":"<table class=\"contentpaneopen\">\n<tbody>\n<tr>\n<td class=\"contentheading\" width=\"100%\"><\/td>\n<td class=\"buttonheading\" align=\"right\" width=\"100%\"><a title=\"PDF\"> <img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/M_images\/pdf_button.png\" alt=\"PDF\" name=\"image\" align=\"middle\" border=\"0\" \/> <\/a><\/td>\n<td class=\"buttonheading\" align=\"right\" width=\"100%\"><a title=\"Print\"> <img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/M_images\/printButton.png\" alt=\"Print\" name=\"image\" align=\"middle\" border=\"0\" \/> <\/a><\/td>\n<td class=\"buttonheading\" align=\"right\" width=\"100%\"><a title=\"E-mail\"> <img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/M_images\/emailButton.png\" alt=\"E-mail\" name=\"image\" align=\"middle\" border=\"0\" \/> <\/a><\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<table class=\"contentpaneopen\">\n<tbody>\n<tr>\n<td colspan=\"2\" valign=\"top\">Tsjinst op 22 july 2007 yn Itens<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Image\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/stories\/deiboek2\/ynternet100_3482.jpg\" alt=\"Image\" width=\"450\" height=\"338\" border=\"0\" hspace=\"6\" \/><\/p>\n<p><strong>1. Tarissing<\/strong><\/p>\n<p>Wy komme fan &#8216;e moarn by elkoar<br \/>\nom te fieren dat it libben trochgiet,<br \/>\nfan \u00e2lders op bern,<br \/>\nbern fan lok en seine<br \/>\nen bern dy&#8217;t gjin libben ha.<\/p>\n<p>Wy fiere \u00fas eigen libben,<br \/>\nom&#8217;t wy berne binne,<br \/>\nbern west ha<br \/>\nen skiednis meitsje.<\/p>\n<p>Us fieren siket ferbining<br \/>\nmei wat boppe \u00fassels \u00fatgiet.<br \/>\nD\u00earom sprekke wy \u00fat<br \/>\ndat \u00fas help is yn de namme fan de Hear<br \/>\ndy&#8217;t himel en ierde skepen hat,<br \/>\ndy&#8217;t trou is oan syn skepping<br \/>\nen dy&#8217;t stiet foar it wurk<br \/>\ndat Er op Him nommen hat.<br \/>\nAmen<\/p>\n<p><strong>2. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Liet 21: 1 en 2<\/p>\n<p><strong>3. Ynlieding<\/strong><\/p>\n<p>Wy fiere hjoed de F-tsjinst:<br \/>\n&#8211; <strong>F<\/strong>ryske tsjinst.<br \/>\n&#8211; Wy geane nei <strong>F<\/strong>inl\u00e2n, it l\u00e2n fan de \u00fbneinige l\u00e2nskippen dy&#8217;t sprekke fan religy, fan myten.<br \/>\n&#8211; Der komme <strong>f<\/strong>erhalen oan de oarder, \u00fb.o. in ferhaal \u00fat &#8216;e Kalevala; Elias L\u00f6nnrot hat de Finske myten yn dat boek sammele en Gallen Kallela hat der prachtige skilderijen fan makke.<br \/>\nIt magyske w\u00fbnderding yn de Kalevala is de sampo, in soarte fan mole dy&#8217;t lok en seine brocht.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Image\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/stories\/deiboek2\/ynternet100_5667.jpg\" alt=\"Image\" width=\"450\" height=\"338\" border=\"0\" hspace=\"6\" \/><\/p>\n<p>&#8211; <strong>F<\/strong>rouwen spylje yn de ferhalen yn dizze tsjinst in grutte rol: de frou fan de smid Ilmarinen, Hanna (de mem fan Samu\u00ebl) en de frou fan Pinechas (ien fan de prystersoannen yn Silo).<br \/>\n&#8211; It giet oer <strong>f<\/strong>erjaan yn ferskillende betsjuttings: it kwea ferjaan; ferjaan yn de sin fan fergiftigje; de dei is ferj\u00fbn (bedoarn).<br \/>\n&#8211; It giet oer de lea<strong>f<\/strong>de, mar dy f stiet middenyn it wurd, miskien wol symboalysk, om&#8217;t de leafde ek middenyn it libben heart te stean.<br \/>\n&#8211; De <strong>f <\/strong>fan frjemdlingen, minskebern dy&#8217;t gjin libben ha, mar dy&#8217;t by God net ferlern geane.<br \/>\nD\u00earfan sille wy no sjonge.<\/p>\n<p><strong>4. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Liet 21: 6<\/p>\n<p><strong>5.<\/strong> <strong>Gebed<br \/>\n<\/strong><br \/>\nHeit yn de himel, God fan leafde,<br \/>\ntankewol dat wy leauwe meie<br \/>\ndat \u00fas libben sin hat,<br \/>\ndat wy allegearre in skiednis hawwe<br \/>\nom wiisheid \u00fat op te dwaan,<br \/>\nhoe&#8217;t dy skiednis der dan ek \u00fatsjen mei.<br \/>\nGuon skiednissen sprekke fan lok en seine,<br \/>\ntankewol d\u00earfoar;<br \/>\noare skiednissen binne tekene troch lijen en fertriet,<br \/>\nwol mei jo leafde in stipe w\u00eaze;<br \/>\nmar yn de measte skiednissen<br \/>\nwikselje lok en lijen inoar \u00f4f.<br \/>\nHarkje nei \u00fas tankliet en smeekgebed.<\/p>\n<p>Wy bidde Jo dat yn de ferhalen opljochtsje mei<br \/>\nhoe&#8217;t it minskebestean nettsjinsteande stroffeljen<br \/>\nin oereinkommen is en trochgean,<br \/>\nfan \u00e2lden op bern, fan bern-w\u00eazen nei \u00e2ld-wurden,<br \/>\nfan geslacht op geslacht,<br \/>\ndat wy net ferfalle yn &#8216;yn \u00fas tiid wie it bettter&#8217;,<br \/>\nmar wiisheid yn it libben opdogge.<br \/>\nAmen<\/p>\n<p><strong>6. L\u00eaze<\/strong><\/p>\n<p>Kalevala &#8211; Kullervo<\/p>\n<p>Untamo brocht syn broer Kalervo en al syn mannen om. Allinnich syn frou, dy&#8217;t swier wie, liet er as syn slavinne yn libben. Net lang d\u00earnei waard in jonkje berne, dat sy Kullervo neamde. Syn omke Untamo hie it net op him stean en grommele: &#8220;Yn dy jonge is in nije Kalervo opstien, hy sil \u00fas oars net as lijen bringe. Ik sil him oan de smid Ilmarinen ferkeapje.&#8221;<br \/>\nEn sa waard Kullervo, doe&#8217;t er in foech jonge wie, de slaaf fan de smid.<\/p>\n<p>&#8220;Wat moat ik dwaan?&#8221; frege Kullervo de oare deis oan de frou fan Ilmarinen.<br \/>\nSy tocht efkes nei en sei doe: &#8220;Do silst \u00fas kij hoedzje.&#8221;<br \/>\nOm&#8217;t sy neat mei de jonge op hie en spottend op him delseach, bakte sy in b\u00f4le mei in grouwe stien deryn. Doe sei se tsjin Kullervo: &#8220;Do silst net earder fan de b\u00f4le ite as de kij weidzje kinne.&#8221;<br \/>\nNei&#8217;t Kullervo de kij nei in gaadlike greide brocht hie, helle er de b\u00f4le \u00fat &#8216;e r\u00eachsek en beseach dy fan alle kanten as fertroude er it net. Hy helle syn mes foar it ljocht, dat syn mem him j\u00fbn hie as oantinken oan syn heit, en stiek it yn de b\u00f4le om der in stik \u00f4f te snijen. Nei in skrassend l\u00fbd briek it limmet.<br \/>\nKullervo spatten de triennen yn de eagen en wylst syn grime heech opl\u00f4ge, r\u00f4le er de linkerh\u00e2n op ta in f\u00fbst en raasde: &#8220;Do narjend wiif, ik sil \u00fas heit wreke!&#8221;<\/p>\n<p><strong>7. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Liet fan de bernestim: 1 en 2<br \/>\n<em>Wize: Liet 334 \u00fat it Lieteboek foar de tsjerken<br \/>\n<\/em><br \/>\nFreugde is it as in bern<br \/>\ndaliks l\u00fbd jout nei de berte,<br \/>\ndy primeur giet net ferlern,<br \/>\nklinkt noch troch yn alle herten.<br \/>\nYn de leafde fan de \u00e2lden<br \/>\nsil de stim it suver h\u00e2lde.<\/p>\n<p>Yn de leafdessymfony<br \/>\ngroeit it bern nei syn bestimming,<br \/>\nsjongt de libbensmelody<br \/>\ntroch te jaan en yn it nimmen.<br \/>\nOp &#8216;e grins, folgroeid yn jierren,<br \/>\nklinkt syn kleare stim fan fierren.<\/p>\n<p><strong>8. Ferkundiging 1<br \/>\n<\/strong><br \/>\nFan de D\u00fatske filosoof Peter Sloterdijk is koartlyn in boek \u00fatkommen mei de titel &#8216;Zorn und Zeit&#8217;, oersetten yn it Nederl\u00e2nsk &#8216;Woede en tijd&#8217;, op syn Frysk &#8216;Grime en tiid&#8217;.\u00a0 D\u00earyn seit er dat de skiednis fan it minskdom net bepaald wurdt troch erotyk, mar troch it langstme nei wraak, troch eargefoel, it jin jilde litten, op syn geunstichst troch gerjochtichheid en weardichheid. Tink mar oan de \u00fbntelbere r\u00fazjes, faak om dingen fan neat en oan alle oarloggen dy&#8217;t troch de ieuwen hinne fierd binne. Wy soene Sloterdijk syn teory noch oanfolje kinne mei de stelling dat de skiednis fan it minskdom ek net bepaald wurdt troch de leafde, de leafde yn de sin fan &#8216;ha God leaf boppe alles en dyn neiste as dysels&#8217;.<\/p>\n<p>In moai foarbyld fan &#8216;Grime en tiid&#8217; is it ferhaal fan Kullervo, dat ien drama is. Nei&#8217;t syn omke Untamo syn \u00e2lderlik h\u00fbs ferneatige hat, wurdt er yn dy syn h\u00fash\u00e2lding grutbrocht, mar s\u00fbnder leafde.<\/p>\n<p>Wy hoege mar om \u00fas hinne te sjen en it nijs te folgjen om te witten wat in leafdeleaze opfieding faak fan gefolgen hat. In protte bern komme psychysk skeind \u00fat sokke situaasjes wei en bedarje faak yn de jeugdsoarch of noch slimmer yn it kriminele sirkwy. Wy hawwe net fergees in aparte minister krigen dy&#8217;t him \u00fb.o. dwaande h\u00e2ldt mei dizze jonges en famkes.<\/p>\n<p>Werom nei Kullervo. Hy wurdt yn it doarp fan omke Untamo oan it wurk set, mar alle taken dy&#8217;t er kriget, mislearje. Untamo is der gl\u00ead mei oan en om&#8217;t er syn omkesizzer besk\u00f4get as hannelswaar, ferkeapet er him foar wat \u00e2ld izer oan de smid Ilmarinen (dy&#8217;t ek de sampo makke hat).<\/p>\n<p>Minsk\u00fbnweardich, fine wy. Gelokkich dat de slavernij al yn 1863 \u00f4fskaft is. Oant wy bylden sjogge fan \u00fatr\u00fbpele Sinezen, dy&#8217;t achttjin oeren per dei as slaaf yn stienfabriken wurkje. Of hearre fan bernsoldaten yn Afrika. Of konfrontearre wurde mei seksslavernij.<br \/>\nWurdt de skiednis fan it minskdom net bepaald troch macht en jildingstwang?<\/p>\n<p>Werom nei Kullervo. Hy kriget fan de moaie smidsfrou de taak om hoeder oer har fee te w\u00eazen. It liket derop dat se foar Kullervo in soarchsume mem is, want se bakt in b\u00f4le foar him. Mar h\u00e2ld har yn de gaten, want har hert is sa hurd as in stien. En frouwespot boarret troch it fel fan it slachtoffer hinne oant yn syn hert. Stiennen binne oeral te finen, dy hoege earst net op it ambyld fan Ilmarinen smeid te wurden.<\/p>\n<p>As de sinne op it heechste punt is en it fee leit r\u00eastich te wjerk\u00f4gjen, hellet Kullervo de b\u00f4le \u00a0en syn mes foar it ljocht. Dat mes is it iennige oantinken dat er noch oerholden hat fan syn \u00e2lderlik h\u00fbs. It is it mes fan syn heit. As Kullervo it yn de b\u00f4le set, wurdt syn \u00e2lderlik h\u00fbs op &#8216;e nij ferneatige, diskear troch de spot fan de frou fan Ilmarinen.<br \/>\nWurdt de skiednis fan it minskdom net bepaald troch jildingstwang mei spot as ien fan de wapens?<\/p>\n<p>En dan glydt \u00fas each nei it skilderij fan Gallen Kallela. D\u00ear stiet Kullervo, mei yn de rjochterf\u00fbst it brutsen mes fan syn heit en de linkerf\u00fbst omheech. In byld mei op &#8216;e lippen de skreau om rjocht foar syn \u00fbngelokkich libben en wraak foar wat de narjende frou fan Ilmarinen him oandien hat.<br \/>\nHawwe de Finske foarfaars yn dit helde-epos al net werj\u00fbn dat de gong fan de skiednis bepaald wurdt troch wraak as utering fan in skeind rjochtsgefoel?<\/p>\n<p>It skilderij &#8216;De flok fan Kullervo&#8217; is boppe it epos sels \u00fatgroeid ta it symboal fan it Finske rjochtsgefoel. Nei&#8217;t Finl\u00e2n ieuwenlang in part fan Sweden west hat en letter fan Rusl\u00e2n, fochten de Finnen har yn it begjin fan de tweintichste ieu frij. Kullervo is foar harren it symboal fan it ferset tsjin \u00fbnrjocht wurden.<\/p>\n<p>En de leafde? It epos fertelt fierder oer wraak, eros as de sinlike leafde, \u00fbngelok en \u00fateinlik oer de dea. Kullervo lit him yn de punt fan syn swurd sakje oant it syn lege hert berikt.<br \/>\nEn dochs&#8230; Kullervo is my op de iene of oare manier sympatyk. Omdat er in part fan mysels is?<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Image\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/stories\/deiboek2\/ynternet100_5664.jpg\" alt=\"Image\" width=\"338\" height=\"450\" border=\"0\" hspace=\"6\" \/><\/p>\n<p><strong>9. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Liet fan de bernestim: 3<br \/>\n<em><br \/>\n<\/em>As it libben leafde mist,<br \/>\nkin it bern gjin wize h\u00e2lde,<br \/>\nskril is &#8217;t l\u00fbd as fan in bist,<br \/>\n&#8217;t wraakliet is foar \u00e2lde wr\u00e2lden.<br \/>\nOp &#8216;e grins, net mear te kearen,<br \/>\nklinkt syn skreau, wanhopich bearen.<\/p>\n<p><strong>10. L\u00eaze<br \/>\n<\/strong>1. Samu\u00ebl 1, 1-8<\/p>\n<p><strong>11. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Liet fan Hanna: 1 en 2<br \/>\n<em>Wize: Liet 440 en liet 334 \u00fat it Lieteboek foar de tsjerken<\/em><\/p>\n<p>Liet 440<br \/>\nYn Silo wie it heil te finen,<br \/>\nElkana&#8217;s folk bea d\u00ear elk jier,<br \/>\nsyn Hanna kaam mei it ferline:<br \/>\ngjin kroast, it libben foel har swier,<br \/>\nomdat Peninna mei tsien bern<br \/>\nhar narre om net oan te sjen.<\/p>\n<p><em>Liet 334<br \/>\n<\/em>Heare God, myn sielsfertriet<br \/>\nskriem ik \u00fat mei hjitte triennen,<br \/>\nno&#8217;t it libben leechte biedt,<br \/>\nmei ik jo genede winne.<br \/>\nAs Jo my in jonkje jouwe,<br \/>\nsil ik it Jo tafertrouwe.<\/p>\n<p><strong>12. Ferkundiging 2<br \/>\n<\/strong><br \/>\nAl wer in ferhaal oer in frou en in jonge. Of better sein oer twa froulju en in jonkje. No net \u00fat it Finske helde-epos de Kalevala, mar \u00fat &#8216;e joadske ferb\u00fbnsboeken; miskien kinne wy ek sizze: de joadske leafdesboeken. Want yn dy boeken steane ferhalen oer de leafde, it leafdesferb\u00fbn tusken God en syn folk en it leafdesferb\u00fbn fan minsken, foaral it houliksferb\u00fbn tusken man en frou.<\/p>\n<p>Elkana, in man fan gewicht, hat keazen foar twa froulju. Earst foar Hanna. It kin net oars sein wurde dat it mei de leafde wol goed siet tusken harren. Yn Silo spriek Elkana him d\u00ear ek oer \u00fat: &#8216;Bin ik foar dy net mear as tsien soannen?&#8217;<br \/>\nMar de leafdesdied hie gjin resultaat. Yn de skoat fan Hanna groeide gjin frucht \u00fat ta in soan dy&#8217;t it geslacht fan Elkana fuortsette koe. Want lit \u00fas de wearde fan bern yn dy tiid mar by de namme neame: sy hiene de funksje fan libbensfersekering foar de \u00e2lden en de fersekering fan kontinu\u00efteit: fan geslacht op geslacht.<br \/>\nEn de leafde? D\u00ear krije wy it daliks noch oer.<\/p>\n<p>Se sieten alle jierren yn Silo om de tafel, Elkana en syn h\u00fash\u00e2lding. En dat hold net mei in pear bern op &#8216;Peninna en al har soannen en dochters&#8217; stiet der. Chofny en Pinechas, dy&#8217;t as prysters foar de famylje it offer op it alter lein hiene, hawwe grif giisgobbe: &#8216;Elkana hat der by Peninna mear profyt fan as by Hanna.&#8217; Want de beide soannen fan Ely wiene net fynbesnare. M\u00fble en hannen holden gjin rekken mei de hillige leafde, net dy fan de minsken en ek net dy fan God. Dat sille wy yn it tredde ferhaal noch tsjinkomme.<\/p>\n<p>Peninna, de twadde frou fan Elkana, fan wa&#8217;t de skoat miskien wol mear as tsien kear opbloeid wie (Elkana: &#8216;Bin ik foar dy net mear as tsien soannen?&#8217;) fielde har yn Silo yn it \u00fbnhillige selskip fan Chofny en Pinechas th\u00fas. Se seach mei glinsterjende eagen hoe&#8217;t fierwei it measte fleis op &#8216;e boarden oan har kant fan de tafel kaam te lizzen. Der gie mar ien poarsje nei Hanna. Matearje dy&#8217;t de tsienf\u00e2ldige leafdesferh\u00e2lding foar har as belangrykste frou \u00fatkomme liet, sa woe se ha. De tsien figuerlike stiennen dy&#8217;t se \u00fbnder de tafel op &#8216;e teannen fan Hanna falle liet, kamen hurd oan. Peninna ferjoech Hanna mei har feninich fergif. It wie foar Hanna altyd wer in ferj\u00fbne dei, d\u00ear yn Silo.<\/p>\n<p>Ien narjende stien fan de frou fan Ilmarinen foar Kullervo, de tamtearre jonge mei inkeld noch it mes fan syn heit as oantinken. Tsien stiennen fan Peninna foar Hanna, de earste frou fan Elkana mei inkeld in lege skoat. Dan bist wol in frjemdling yn Israel.<\/p>\n<p>En sjoch noris nei de reaksjes. De grime fan Kullervo mei opr\u00f4le f\u00fbsten, skreauwend om wraak. En Hanna op &#8216;e knibbels mei de hannen gear yn de tabernakel: &#8220;Heare Almachtich, as Jo jo tsjinstfaam in jonkje jouwe, dan sil ik him foar syn hiele libben oan de Heare jaan.&#8221;<\/p>\n<p>Leau mar dat de leafde fan Elkana en Hanna d\u00earnei sa yntins west hat dat dy nei de himel opriisd is. En mei hoefolle leafde is de lytse Samu\u00ebl yn de earms nommen en yn de earste jierren fan syn libben opgroeid. Net te ferlykjen mei Kullervo.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Image\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/stories\/deiboek2\/ynternet100_5669.jpg\" alt=\"Image\" width=\"338\" height=\"450\" border=\"0\" hspace=\"6\" \/><\/p>\n<p><strong>13. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Liet fan Hanna: 3 en 4<\/p>\n<p><em>Liet 440<br \/>\n<\/em>Yn Silo wurke Ely, pryster<br \/>\nmei each en ear troch sliep beheind.<br \/>\nHy frege Hanna: &#8216;Frou, wat diest d\u00ear,<br \/>\npraatsto yn &#8217;t wyld as dronken feint?&#8217;<br \/>\nHy hearde doe fan har gebed<br \/>\nen sei: &#8216;De Hear ferjit dy net.&#8217;<\/p>\n<p><em>Liet 334<br \/>\n<\/em>Heare God, hjir is myn soan,<br \/>\nberne nei myn skriemend bidden,<br \/>\nnimme Jo myn bern no oan,<br \/>\nSamu\u00ebl giet \u00fat \u00fas midden.<br \/>\nEn hoewol&#8217;t it is mei pine,<br \/>\nlit ik him jo wegen fine.<\/p>\n<p><strong>14. L\u00eaze<br \/>\n<\/strong>1 Samu\u00ebl 4, 1-4<\/p>\n<p><strong>15. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Liet fan de arke: 1 en 2<br \/>\n<em>Wize: Liet 440 \u00fat it Lieteboek foar de tsjerken<br \/>\n<\/em><br \/>\nGods folk focht tsjin de Filistinen<br \/>\nen waard mei swurd en spear ferslein,<br \/>\nde \u00e2ldsten lieten har ljocht skine:<br \/>\nde arke moast nei &#8217;t striidterrein,<br \/>\nwant mei de Hear heech op &#8216;e troan,<br \/>\nsa koene sy de fij\u00e2n oan.<\/p>\n<p>De arke kaam mei Ely&#8217;s soannen<br \/>\nop &#8217;t slachfjild \u00fbnder l\u00fbd j\u00fbchhei;<br \/>\nde fij\u00e2n stie mei lege hannen,<br \/>\nno wie dy sterke God derby;<br \/>\nse fochten doe mei liuwemoed<br \/>\ndat Israel ferlear foargoed.<\/p>\n<p><strong>16. Ferkundiging 3<\/strong><\/p>\n<p>Is it ferhaal fan Chofny en Pinechas en de arke in befestiging fan de filosofy fan Peter Sloterdijk? De rin fan de skiednis dy&#8217;t bepaald wurdt troch eargefoel, jildingstwang en wraak? En as it de minske sels net slagget om de ear te beheljen, him jilde te litten en wraak te nimmen, dan hellet er it wurk fan syn hannen derby.<\/p>\n<p>Dat wie yn de Kalevala de sampo, de magyske mole, smeid troch de smid Ilmarinen. Se hiene\u00a0 him skonken oan it folk fan it Noarden, mar doe&#8217;t se seagen hoefolle lok de sampo brocht, woene se him werom ha. It waard fansels slaande deilis&#8230;. eargefoel, jildingstwang en wraakgefoelens. De sampo briek en foel yn see.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Image\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/stories\/deiboek2\/ynternet100_5671.jpg\" alt=\"Image\" width=\"338\" height=\"450\" border=\"0\" hspace=\"6\" \/><\/p>\n<p>Chofny en Pinechas hellen it wurk fan Mozes&#8217; hannen derby, de arke, makke yn de woestyn. De Israeliten besk\u00f4gen de arke as de troan fan God. Yn de striid tsjin de Filistinen lieten Chofny en Pinechas har meislepe troch it folk. Yn har \u00fbnhillich byleauwe fierden se God op syn troan mei nei it slachfjild. As in soarte fan godlike kriichshear soe hy de ear fan it folk wol r\u00eade en wraak nimme op &#8216;e Filistinen. Mar it r\u00fbn op &#8216;e kop ferkeard en it wurk fan Mozes&#8217; hannen kaam yn hannen fan de fij\u00e2n.<\/p>\n<p>En yn \u00fas eigen tiid? Wy ha net mear sa&#8217;n magyske sampo en w\u00fbnderlike arke. Mar wat \u00fas tiid wol makke hat, binne troanen foar god Mammon yn de foarm fan hege jildtuorren fan Babel. En leau mar dat d\u00ear de moles fan de macht draaie. Ut dy moles komme &#8211; om in pear produkten te neamen &#8211; de heechste rendeminten en bonussen, de fierstrikkende televyzjekanalen en de modernste wapens. En god Mammon sjocht op syn troan it slachfjild oer en glimket.<\/p>\n<p>Ha wy no de hichte? Is dit de ein? Amen? It soe net b\u00east w\u00eaze!<br \/>\nWant sjoch, de frou fan Pinechas is swier en hoewol&#8217;t se sels by it boadskip fan har man syn dea it letterlik bestjert, bringt se in jonkje op &#8216;e wr\u00e2ld. Syn namme is Ikabod, de eare is fuort \u00fat Israel. Dit liket net b\u00east! In jonkje s\u00fbnder \u00e2lders, mei in heal deminte pake Ely. Wat moat der fan him wurde? In twadde Kullervo?<br \/>\nMar God lit him net sette op &#8216;e troan fan Peter Sloterdijk syn filosofy fan eare, jildingstwang en wraak. Want w\u00ear&#8217;t in bern berne wurdt, is takomst: Samu\u00ebl, Ikabod, David, Jezus&#8230; Ha God leaf boppe alles en dyn neiste as dysels.<\/p>\n<p>En dosels? Bisto ek net berne? Wiest as bern sels ek gjin takomst? In Kullervo, Ikabod, Samu\u00ebl&#8230; Neam dyn eigen namme. Wat is der fan dy wurden? Do makkest skiednis&#8230; fan de eare of fan de leafde?<br \/>\nAmen<\/p>\n<p><strong>17. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Liet fan Ikabod<br \/>\n<em>Wize: Liet 334 \u00fat it Lieteboek foar de tsjerken<br \/>\n<\/em><br \/>\nHeare God, it duorret lang<br \/>\nfoar&#8217;t Jo wer nei Silo komme;<br \/>\nik bin oer &#8217;t ferrin sa bang,<br \/>\nfan myn man ha &#8216;k neat fernommen;<br \/>\nswier falt my it lange dragen,<br \/>\n&#8217;t leit as stien my op &#8216;e mage.<\/p>\n<p>Heare God, ik kin net mear,<br \/>\nno&#8217;t de deaden my oerfalle;<br \/>\nfuort is alle rom en ear,<br \/>\n&#8216;k lis no del myn wurge holle;<br \/>\nIkabod, myn leave jonge,<br \/>\ndo silst fan de takomst sjonge.<\/p>\n<p><strong>18. Us Heit<br \/>\n<\/strong><br \/>\nUs Heit yn &#8216;e himel,<br \/>\nlit jo namme hillige wurde,<br \/>\nlit jo keninkryk komme,<br \/>\nlit jo wil dien wurde<br \/>\nop ierde likegoed as yn de himel.<br \/>\nJou \u00fas hjoed \u00fas deistich brea<br \/>\nen ferjou \u00fas \u00fas skulden,<br \/>\nsa&#8217;t ek wy \u00fas skuldners ferj\u00fbn hawwe;<br \/>\nen lit \u00fas net yn fersiking komme,<br \/>\nmar ferlos \u00fas fan &#8216;e kweade.<br \/>\nWant fan jo is it keninkryk<br \/>\nen de kr\u00eaft<br \/>\nen de hearlikheid<br \/>\noant yn ivichheid.<br \/>\nAmen<\/p>\n<p><strong>19. Sjonge<br \/>\n<\/strong>Ut fjoer en izer, soer en s\u00e2lt: 1, 2 en 3<\/p>\n<p>Ut fjoer en izer, soer en s\u00e2lt,<br \/>\nsa fier as ljocht, sa ieuwen\u00e2ld,<br \/>\n\u00fat alles komt in mins te wr\u00e2ld<br \/>\nen wurdt wer hieltyd berne.<br \/>\nAs izer yn flam en fjoer,<br \/>\nas s\u00e2lt en bitterswiet en soer,<br \/>\nas minske foar minske oer<br \/>\nsa wurde minsken berne.<\/p>\n<p>As wetter dat in boarne wurdt,<br \/>\nde oar ta stille wink of wurd,<br \/>\nas nimmen wit hoe lyts en grut<br \/>\nsa wurde minsken berne,<br \/>\nas j\u00fbntiid en moarntiidsrea,<br \/>\nas hjir en d\u00ear, as hjoed en ea,<br \/>\nas lea n\u00east in oare lea,<br \/>\nas hantaast nei &#8217;t ferlerne.<\/p>\n<p>As ljocht sa fier en \u00e2ld en wiis,<br \/>\n\u00fat ierdeswart en himelgriis,<br \/>\n\u00fat wetter, toarst en fjoer en iis,<br \/>\ntroch toarnen en troch hagen<br \/>\ngean minsken, fan tiid net wis,<br \/>\ntroch libben fjoer dat binend is,<br \/>\nby leed, wille en gemis<br \/>\nmei minsken troch de dagen.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Image\" src=\"http:\/\/www.tjerkstra.com\/images\/stories\/deiboek2\/ynternet100_5673.jpg\" alt=\"Image\" width=\"338\" height=\"450\" border=\"0\" hspace=\"6\" \/><\/p>\n<p><strong>20. Seine<br \/>\n<\/strong><br \/>\nNei&#8217;t wy \u00fas eigen libben fierd ha,<br \/>\nom&#8217;t wy berne binne,<br \/>\nbern west ha<br \/>\nen skiednis meitsje,<br \/>\ngeane wy \u00fas libben wer yn<br \/>\nmei it each op &#8216;e takomst,<br \/>\nmei it hert iepen fan de leafde,<br \/>\nwant&#8230;<br \/>\nde leafde fan God is mei \u00fas<br \/>\nde frede fan Jezus, de Minskesoan rint mei \u00fas op<br \/>\nen de ynspiraasje fan de Hillige Geast komt oer \u00fas.<br \/>\nAmen<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tsjinst op 22 july 2007 yn Itens 1. Tarissing Wy komme fan &#8216;e moarn by elkoar om te fieren dat it libben trochgiet, fan \u00e2lders op bern, bern fan lok en seine en bern dy&#8217;t gjin libben ha. Wy fiere \u00fas eigen libben, om&#8217;t wy berne binne, bern west ha en skiednis meitsje. Us fieren [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-8405","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-religy"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8405","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8405"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8405\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8950,"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8405\/revisions\/8950"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8405"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8405"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tjerkstra.com\/wordpress\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8405"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}